تبلیغات
تراب نیوز

تراب نیوز
به سایت رسمی روستای تراب علیا و سفلی خوش آمدید 
قالب وبلاگ

کرایی درگذرگاه تاریخ

قدیمی ترین ایلی که نامش درتواریخ ایل لرستان بزرگ هست ایل کوراکانی یاکرائی است حمداله مستوفی دردواثرخودنزهه القلوب وتاریخ گزیده ازناحیه مستقل وگسترده ان ایل نام می بردمی نویسد:تومان لربزرگ ولایتی معتبراست ودراوچندشهر:شولستان فارس وکوراکان وقهپایه لالستان (لوداب)ومتابستان(سردان) ازحساب انجاست.حقوق ایوانی که به اتابک می رود.میگویندبیش ازصدتومان است ولی انچه به ایوان مغول میدهدنه تومان ویک هزاردیناراست ومفصل انکه ازهرولایت اوراحاصل چنداست معلوم نیست.....

بقیه مطلب در ادامه مطلب

کرایی درگذرگاه تاریخ

قدیمی ترین ایلی که نامش درتواریخ ایل لرستان بزرگ هست ایل کوراکانی یاکرائی است حمداله مستوفی دردواثرخودنزهه القلوب وتاریخ گزیده ازناحیه مستقل وگسترده ان ایل نام می بردمی نویسد:تومان لربزرگ ولایتی معتبراست ودراوچندشهر:شولستان فارس وکوراکان وقهپایه لالستان (لوداب)ومتابستان(سردان) ازحساب انجاست.حقوق ایوانی که به اتابک می رود.میگویندبیش ازصدتومان است ولی انچه به ایوان مغول میدهدنه تومان ویک هزاردیناراست ومفصل انکه ازهرولایت اوراحاصل چنداست معلوم نیست.

درتاریخ گزیده امده است:((هزاراسف(ابوطاهر)وبرادران تمامت لرستان وشولستان وکوراکان وکهپایه لالستان تاچهارفرسنگی اصفهان درضبط اوردند))

بنابراین دوماخذکه یکی ازمیزان مالیات ودیگری ازحدومرزجغرافیایی آن منطقه دراغازحکومت ابوطاهرازاتابکان لربدست می ایداینطوراستنباط می شود تنهاسه ناحیه درلرستان مستقل بود یکی شولستان فارس(نورآبادکنونی)دیگری کوراکان(ناحیه کرایی ایدنک)ودیگری کهپایه للستان(منطقه لوا)ومتابسان(سردان=لردگان)بوده است که بعدها سازمان ناحیه لرستان بزرگ رابوجوداورد.(این بخش رابه تفصیل خواهیم نوشت)

ایل کرایی دردوره صفویه

ایل کرایی درکشمکش های تاریخی صدمات بسیاری دیده است.ازان جمله هجوم سردارمعروف شاه عباس کبیرصفوی که به آن ایل درسال1004قمری که خلاصه ان نقل می شود:چون امیربوداق کلانترایل کرایی اختلافی باارچین بیگ حاکم کهگیلویه بوجودمیاید انهم برسرمالیات بطوریکه حکومتی هاکارگزاراوراطی جنگی اسیرنمودند.این قضیه توسط حاکم بیگ بیگدلی که دراثرحسن خدمت درناحیه بندانی بختیاری عنوان خانی ازالهوردی خان والی فارس یافت ماجرای شورش ایل کرایی رابه نظراله وردی خان حاکم فارس وکهگیلویه رسانید .وی درحالیکه درسپاه فارس وبنارادرجهت سرکوب ازبکان راهی خراسان می کرد.باپسرش امامقلی خان برسرایل کرایی حمله کرد وافرادی رابکشت واموال انان رابه تاراج برد.بعدازان امیربوداق به دژکوه تاخت ودرانجا پناه برد ،پس ازآن درعزل ارچین بیگ همدم بیگ حکومت کهگیلویه رابرعهده گرفت امیربوداق تسلیم شد وباتسلیم اوبخشی ازتیره های ایل کرایی درجنگ باسپاه الهوردی خان شرکت داشتند که به کوچ اجباری پرداختند ودرمیان ایلات اینالو قشقایی اسکان داده شدند که درحال حاضر طایفه ای بنام طیبی درترکان قشقایی سکونت دارند.

حسینی درریاض الفردوس درسال1082قمری اوضاع جغرافیایی وجمعیت ایل کرایی راپس ازواقعه مذکور چنین شرح می دهد:

((کرایی نیزازمحال تابعه بلادشاپوراست.مزار ومواضع بسیاروییلاق وقشلاق متعددداردوقرب پنج الی شش هزارخانه اند))باتوجه به نوشته حسینی اگرمیانگین هرخانه6الی5نفرباشدحدود36000نفرجمعیت یکجانشینی ایل کرایی بوده است.

این ایل درزمان ظهورصفی میرزاکه خودراپسرشاه سلطان حسین صفوی خواندوشهرهای شوشتر ودهدشت رامحل سکونت وحکومت خودساخت بود،به مناسبت آنکه به جنگ وستیزبالشکریان نادرشاه پرداخته بودومی گفتند ازطایفه کرایی است موردخشم دستگاه نادرشاه افشارقرارگرفت وبالمال سازمان ایلیشان متلاشی شد وجانشین آنان طوایف طیبی-بهمئی-یوسفی وبخش ازایلات بختیاری گردید.تاریخ جهانگشای نادری دراین باره می نویسد:

((گفتارچندنفری که درایام فتوت ایران به اظهارات شاهزادگی وخودسری کردند.اول صفی میرزانامی بودکه درنواحی بختیاری بهم رسید.حقیقت حال او،مشارالیه شخصی بودازطایفه کرایی درسنه(1136قمری)ازخلیل آبادبختیاری منبعث شدادعای شاهزادگی وپسرخاقان وپسرشهیدنموده ومیگفت که نام من اولا"ابومعصوم بود،ثانیا"این اسم رابرخودگذاشتم.محمدحسین خان حاکم بختیاری ازراه ساده لوحی باسرخیلان بختیاری وجوداورامغتنم شمرده ومقدم اوراگرامی داشته وسربرطاعتش گذاشتن ومومی اله زنی ازشواهداصفهان مدعای خودکرده به اعای خواهیری دریکی ازبلوکات اصفهان گذشته ازخلیل آباد خواجه سراوآدم فرستادواوراباقرارتمام آوردندودرهمان جاافتتاح کارکرده ،ارقام به اطراف کرده وجنبه رابه طرف چپ زده وخطبه درمنابر بنام شاه طهماسی خواند وخودراثانی اسم شاه گردانید.عمال شوشتر وروسای ایلات ان قسمت نزداوجمع آمده وامرابرای خود تعیین کرده ودرنواحی کمال تمکین بهم رسانید.تااینکه ازجانب ظل الهی درحینی که شاه طهماسب درمشهدمقدس توقف داشت.به ارکان عمل صفی میرزامعلوم شد.امروالا صادرشد چون شاهزادگی منحصربه حضرت شاه طهماسب وادعای اوخلاف واقع ،اوراگرفته وبساطی که گرفته بود لذابروفق اشاره والادرحینی که دهدشت مقرکوکبه صفی میرزا بودوی رابقتل دراوردند.

این واقعه درکهگیلویه ان روزگار،بعدازواقعه شاه اسماییل دروغین بزرگترین مصائب رابه باراورد.تاانکه بساط آن طغیان برچیده وواقعه ختم شد.درباره ان رویدادمهم،تذکره شوشتر تالیف سیدعبداله بن سیدنورالدین جزایری مشروحانوشته که جای بحث دراین موضوع نیست.

ایل کرایی دردوره نارشاه افشار

صفی میرزاپس ازاینکه موردتعقیب قرارگرفت به مناسبت اطلاع مردم ازاینکه ازشاهزداه نیست وازسیاست نادرشاهی درامان نیست ،قایدگنجی کرایی رئیس ثروتمندومقتدرایل کرایی تیره دینیارکه وجه تسمیه اش سابقه ایلی اوست پناه برده وقایدگنجی درقلعه رودکوف(قلات کنونی که درنواحی نوب غربی ایدنک واقع شده است ودرحال حاضرگروهی ازطوایف عالی طیب درحال گذران زندگی هستند)درحفاظت خودقراردارد.تاوقتی نادرشاه به قدرت رسیدوپادشاه ایران شد،امرکرد به هروسیله ای باشد صفی میرزارادستگیر ومجازات نمایندتاعبرتی برای دیگران باشد.امادستگیری صفی میرزاکاری صعب ودشواری بود.چون اودرپناه قدرت کسی بود که بقول روایات محلی صدهاگله اسب داشت،وزمانی جنگی میان ایل ودولت مرکزی روی داده بود صدها مردجنگی درحدوددوکیلومتری شهرقدیم تاشان تیر(تشان کنونی)درمحلی بنام وره زرد ازسوی اودربرابرسپاه دولت استقراریافته بودند،انچنان که فرمانده سپاه چون نظم وشجاعت افرادبدید گفت حیف است که این همه مرد رشید ازمیان برودبهتراست بااینان صلح شود .بااین تمهیدبودکه قایدگنجی صلح کرد.

سرانجام عمال دولت نادری ازحربه های خاص خود درمیان خاندان قایدگنجی ،ملابیت اله داماداوربه تحریک به قتل قایدگنجی نمودندکه ایشان به جانشینی منصوب شوند.ملابیت اله سران ایل کرایی راجمع وپیشنهادکردکه به قایدگنجی گوشزدشوداگرمابانادرشاه مخافت شود ایل ودودمان رابربادمی دهدوبایدصفی میرزاراتحویل حاکم کهگیلویه بدهیم.قایدگنجی پیشنهادروسای ایلات رانپذیرفت وگفت درسنت ایلی ماحق پناهندگی محترم است وتاکنون

کسی پناهند راپس نداده وغیرممکن است که ایین رابشکند حتی اگرایل وحشم وخانواده ام نابودشود.ملابیت اله چون نومیدشدبرادرقایدگنجی بنام پیرآلی راتحریک بقتل قایدگنجی کردواوکه سرتفنگچی کشیک داران بود شبانه باتفنگ فتیله ای اورابه قتل رسانیدوریاست ایل رادردست گرفت.پس ازکشته شدن قایدگنجی صفی میرزادستگیرشدوهمراه ملابیت اله وچندمحافظ به قلعه الغ چین(القچین کنونی) چرام که دران زمان مرکزحکومتی کهگیلویه بوداوردندودرانجابقتل رسانیده وسرش رابه دربارنادربردند.

پس ازقتل صفی میرزاوکشته شدن قایدگنجی نادرشاه درکهگیلویه به تصفیه متمردین وهواداران صفی میرزادرکرایی پرداخت وچون فرمان نادرشاه برقلع وقمع ومهاجرت اجباری عده ای ازایل صادرگردیددسته ای ازسپاه نادرکه ازخراسان که اکثراازطایفه ابیوردی یابوالوردی بودن به کهگیلویه اعزام شدندوانان بقصدتنبیه ایل کرایی که درنواحی رود کوف مرکزایل امدندوازانجابه طایفه شیخ مهمدی که دراطراف رودتلخ بهمئی سکونت داشتند حمله بردندوحدودهزارتن ازانان رادستگیرنمودندوسپس مناره ای بلندازگچ ساختند وسرانان رابریدندوبرمناره چسباندند.می گویندسرسه نفربربالای مناره هنوزجاداشته که مناره تکمیل شودکه بدستورفرمانده سپاه نادرسربناوگچ ساز وکمک بنارابریدندوبرمناره چسباندند.

براین حوادث بودکه چندطایفه مهم ایل کرایی اجبارابه نقاطی همچون فارس وخوزستان وچهارمحال وبختیاری وسایرنقاط دیگر کوچانده شدند،بطوریکه سازمان ایلی کرایی متلاشی وخاندان قایدگنجی پراکنده شدندوکلانتری به خاندان ملابیت اله رسید.

نوشته شده توسط حامد گلالی تراب




طبقه بندی:
[ شنبه 6 آبان 1391 ] [ 05:57 ب.ظ ] [ هادی گلالی تراب ]
نظرات
.: Weblog Themes By WeblogSkin :.
درباره وبلاگ


این وبلاگ برای معرفی روستای زیبای تراب به هم وطنان عزیز و هم استانی های عزیز مباشد
روستای تراب با داشتن جاهای دیدنی و باستانی هر ساله گردشگران زیادی به خود جذب می کند
از جمله این مناطق چشمه ی گوگردی.غاری بزرگ که در زبان محلی به اسم اشکفت هوایی معروف است.امام زاده سید محمد زرین در روستای تراب وسطی.پل باستانی چم چیت.سنگ قبر های قدیمی در قبرستان قدیمی.....
آدرس روستا. کهگلویه وبویر احمد. لنده. روستای تراب

هادی گلالی تراب

آمار سایت
بازدیدهای امروز : نفر
بازدیدهای دیروز : نفر
كل بازدیدها : نفر
بازدید این ماه : نفر
بازدید ماه قبل : نفر
تعداد نویسندگان : عدد
كل مطالب : عدد
آخرین بروز رسانی :
امکانات وب
qwertyuiop[] asdghjkl;'[